13 Ekim 2024, Ayse Ökten ve Samed Küçükikiz
Enflasyon beklentileri enflasyonla mücadelede önemli rol oynayan bir unsurdur. Hatta enflasyon beklentilerini düşürmeden enflasyonu düşürmek başlı başına zordur. TCMB yakın zamanda Türkiye’deki hanehalkı (tüketici) enflasyon beklentilerini de yayınlamaya başlamıştır. Aşağıda gösterilen 12 ay sonrası enflasyon beklentileri ve gerçekleşen enflasyon grafiğine baktığımızda, enflasyon beklentilerinin gerçekleşen enflasyonun hep üstünde seyrettiğini ve henüz büyük bir düşüş kaydetmediğini görmekteyiz.
Yapılan anketlerle belirlenen bu beklentiler, hanehalkı (tüketici), piyasa katılımcıları (finansal sektörde karar alıcı ve uzman kişiler) ve reel sektörde karar alıcı kişiler için ayrı ayrı özetleniyor. Bu grupların beklentileri birbirinden çok farklı olup en yüksek enflasyon beklentilerinin hanehalkına ait olduğunu gözlüyoruz.
Başka ülkelerde beklentiler ile gerçekleşen enflasyon arasındaki ilişkiye baktığımızda karşımıza daha farklı bir tablo çıkmaktadır (veri Avrupa Merkez Bankası ve New York Fed). Aşağıdaki grafiklerde Almanya, Fransa, İtalya ve Amerika Birleşik Devletlerindeki tüketiciler için 1 yıl sonrası enflasyon beklentilerinin, enflasyonun görece yüksek olduğu 2021-2023 döneminde gerçekleşen enflasyonun altında seyrettiğini ve son zamanlarda İtalya hariç tüm ülkelerde bu iki serinin birbirine çok yaklaştığını gözlemliyoruz.
